Magdeburg - Machdeburch
Magdeburg (Maagdenburg in het Nederlands) is veel meer dan alleen de hoofdstad van Sachsen-Anhalt. Voor mij is het vooral een stad in het groen - een plek waar de Elbe als bruisende levensader het ritme bepaalt en veel vogels en andere dieren zich thuis voelen. In mijn fotografie zoek ik de rustige momenten op, ver weg van de stedelijke drukte. Magdeburg behoort tot de groenste steden van Duitsland en dat zie je terug in elke foto.
Elbe
De Elbe is een indrukwekkende rivier van 1.094 kilometer lang. Ze ontspringt als de 'Labe' in het Tsjechische Reuzengebergte en stroomt uiteindelijk bij Cuxhaven de Noordzee in. Ze is een van de belangrijkste binnenwateren van Duitsland, met meer dan 700 kilometer bevaarbare waterweg. Belangrijke havens zoals Hamburg, Magdeburg, Riesa en Dresden spelen een cruciale rol in de scheepvaart en het toerisme. Echter, de afgelopen jaren is de betrouwbaarheid van de Elbe als transportroute aanzienlijk afgenomen. Door watertekorten is betrouwbare scheepvaart vaak niet mogelijk, wat heeft geleid tot een aanzienlijke afname van het goederenvervoer in verschillende gebieden. Daarnaast kent de Elbe ook hoogwater; in 2002 en 2013 vonden er bijzonder zware overstromingen plaats die aanzienlijke schade toebrachten aan infrastructuur, bruggen en dijken.
Magdeburger Dom
De dom van Magdeburg is wel de bekendste bezienswaardigheid van de stad. Officieel heet het de Dom St. Mauritius und Katharina, maar laten we eerlijk zijn: bijna niemand kent of zegt die officiële naam. Iedereen noemt het gewoon de Magdeburger Dom! Met zijn twee markante torens die ruim honderd meter de lucht in steken, bepaald deze kathedraal al eeuwenlang de skyline van de stad aan de Elbe.
De geschiedenis van de Dom is dramatisch. Op Goede Vrijdag in 1207 sloeg het noodlot toe: een verwoestende stadsbrand legde niet alleen een groot deel van Magdeburg in de as, maar vernietigde ook de oorspronkelijke romaanse kathedraal die er sinds de 10e eeuw stond. Aartsbisschop Albrecht von Käfernburg besloot dat er een nieuwe, nog indrukwekkendere kathedraal moest komen. In 1209 begon de bouw van de huidige Dom, die 311 jaar later als de allereerste gotische kathedraal op Duitse bodem volledig werd afgerond.
Alte Elbe
De stille echo van de rivier. Er zijn plekken waar de tijd langzamer lijkt te verstrijken. De Alte Elbe in Magdeburg is zo'n plek. Terwijl de hoofdstroom van de Elbe het ritme van de stad bepaalt, is de stille, idyllische en grotendeels dichtgeslibde oude rivierarm een toevluchtsoord voor al die momenten die om rust en diepgang vragen. De Alte Elbe omsluit samen met de Elbe het stadspark Rotehorn en de wijk Werder. Tegenwoordig fungeert de rivier als een waardevol natuurgebied voor flora en fauna en is ze niet bevaarbaar voor de scheepvaart.
Kleine Plevier - Flussregenpfeifer - Charadrius dubius
Jahrtausendturm im Elbauenpark - Zonsopgang
Aan de oevers van de Elbe en de Alte Elbe ontdek je niet alleen een diversiteit aan vogelsoorten, maar ook een rijkdom aan andere dieren, zoals reeën, wilde zwijnen, vossen en meer. Een bijzonder symbool van deze regio is de Elbe-bever, die hier weer in grote aantallen voorkomt. De bever heb ik helaas nog niet voor mijn lens gehad.
In 2014 werden er aan beide zijden van de wijk Werder, die ook een eiland is, muren van 1,30 meter hoog gebouwd. Na het hoogwater in 2013 was deze maatregel dringend nodig om de wijk tegen overstromingen te beschermen. Op de foto hieronder is de muur te zien.
Nog meer gevleugelde vrienden in Magdeburg
Naast het waterleven bij de Alte Elbe valt er in de parken en groene hoekjes van Magdeburg nog veel meer te spotten. Van kleurrijke zangvogels tot geheimzinnige bosbewoners.
In het hart van Magdeburg had ik het geluk dit prachtige paar bosuilen te observeren. Een droom die werkelijkheid werd, want ik had nog nooit eerder bosuilen in het wild gezien. De momenten van oogcontact met deze mooie vogels zal ik nooit vergeten. Terwijl de drukte onderaan losbarst, zitten zij onverstoorbaar in de boomtoppen. Dit is een mooi bewijs dat we ook in de stad de ogen open moeten houden – de natuur vindt altijd wel een plekje.
Het mannetje en vrouwtje zijn niet zo makkelijk van elkaar te onderscheiden, omdat hun verenkleed er nagenoeg gelijk uit ziet. Toch kon ik door de roep van het vrouwtje wat klinkt als''ku-wiet ku-wiet of ke-wik'' het vrouwtje herkennen. Het mannetje klinkt als ''hoe hoe hoeeeee.'' Op de bovenste foto zie je het mannetje, terwijl de onderste foto het vrouwtje toont. Daarnaast is het vrouwtje vaak iets groter dan het mannetje.
De Plataan is niet alleen een geschikte woning voor de bosuil, maar ook de spreeuwen in de buurt hebben deze boom als woonplek uitgekozen. Spreeuwen nestelen in natuurlijke holtes in bomen, die vaak gebouwd zijn door de specht. Het verenkleed van de spreeuw is op de foto (tijdens de broedtijd) zwart gekleurd met opvallende paarse, groene en blauwe kleuren. In de winter heeft hij meer witte spikkels en is de snavel zwart.
De mannetjes zingen luid om vrouwtjes aan te trekken en rivalen op afstand te houden. Daarbij laten ze vaak een ratelend geluid horen en fladderen ze opgewonden met hun vleugels om hun gezang te onderstrepen en zichzelf aantrekkelijk te maken.
Er gaat niets boven een ochtendwandeling tijdens de zonsopgang. Sachsen-Anhalt noemde zichzelf niet voor niets jarenlang ''das Land der Frühaufsteher". Vroeg opstaan valt mij hier dan ook absoluut niet zwaar, zeker niet wanneer de natuur zo dichtbij is. En ik ben dan ook niet de enige die graag vroeg uit de veren is; het roodborstje laat vaak als een van de eersten in de ochtend zijn prachtige gezang horen. Maar waarom zingen de vogels eigenlijk zo vroeg? Er zijn verschillende redenen hiervoor. Ten eerste bevestigt hun gezang dat ze de nacht goed hebben doorgebracht. Bovendien helpt het hen om hun lichaamstemperatuur snel weer op te peilen na de koude nacht en net als wij hebben ze ook zin in ontbijt en is de drang om voedsel te zoeken groot. Ook is bij zonsopgang de lucht vaak rustiger, kouder en vochtiger, waardoor geluid tot wel twintig keer luider kan klinken dan overdag. In de stad zijn de vogels vaak nog vroeger en luider om het ochtendverkeer voor te zijn. Ook kunstlicht speelt een belangrijke rol; het kan de biologische klok van de vogels beïnvloeden, waardoor ze denken dat de dag al is begonnen.
Schiffshebewerk Rothensee
Geopend in 1938, is de scheepslift van Rothensee ontworpen om een indrukwekkend hoogteverschil van ongeveer 16 meter te overbruggen. Deze lift verbindt het hoger gelegen Mittellandkanaal met het verbindingskanaal dat leidt naar de lager gelegen Elbe en de haven van Magdeburg.
Om de schepen over het hoogteverschil te vervoeren, wordt een 85 m lange en 12 m brede trog over een hefhoogte van 16 m opgetild. Deze trog rust op twee star met elkaar verbonden draagconstructies, die elk zijn voorzien van een drijver. De 10 m brede en 36 m hoge drijvers bewegen zich in met water gevulde schachten van 70 m diep.
Het is dus geen gewone sluis voor schepen, maar een echte lift. Tegenwoordig wordt dit indrukwekkende bouwwerk niet meer gebruikt voor de moderne scheepvaart; de schepen passeren nu een paar meter verderop door een andere sluis. Voor toeristische boten blijft het echter toegankelijk.
Wasserstraßenkreuz
Het Wasserstraßenkreuz in Magdeburg is een technisch meesterwerk en behoort tot de belangrijkste transportprojecten van Duitsland. Op indrukwekkende wijze kruisen hier twee waterwegen elkaar: het Mittellandkanal wordt via de imposante Trogbrücke over de Elbe geleid. Met een lengte van 918 meter is het de langste kanaalbrug ter wereld. Hierdoor kunnen binnenvaartschepen over de Elbe 'vliegen' zonder afhankelijk te zijn van de vaak wisselende waterstand van de Elbe.
Het bizarre geheim van de Schweinebrücke aan de Ehle
De Ehle is een rustig, onopvallend riviertje dat kronkelt door het groene landschap ten oosten van Magdeburg. Het stroomt langs het dorpje Biederitz. Eeuwenlang was de houten Schweinebrücke (Varkensbrug) over dit water niets meer dan een simpele oversteek voor boeren en hun vee. Maar sinds 1970 herbergt deze locatie een van de best bewaarde geheimen van de Koude Oorlog.
In de nacht van 4 op 5 april 1970 voerde de Sovjet-geheime dienst (KGB) hier een uiterst geheime operatie uit. De resten van Adolf Hitler, die tot dan toe verborgen lagen op een kazerne in Magdeburg, werden opgegraven en verbrand. Vanaf de Schweinebrücke werd zijn as definitief in de wind en het water gestrooid.
Waarom? De Sovjets vreesden dat zijn graf anders een bedevaartsoord voor neonazi's zou worden. Dit geheim kwam pas in 2000 aan het licht. Tegenwoordig herinnert niets op deze plek aan deze bizarre geschiedenis. Een roemloos en anoniem einde, verstopt in een idyllisch Duits landschap.
