Jan-van-gent
De Jan-van-Gent (Morus bassanus) is een van de meest indrukwekkende zeevogels van Europa. Met een spanwijdte van bijna twee meter behoort hij bovendien tot de grootste zeevogels van het noordelijk halfrond.
Met zijn helderwitte verenkleed, zwarte vleugelpunten en opvallend geelachtige kop is hij een vogel die direct de aandacht trekt. Zijn lange, spitse snavel en gestroomlijnde lichaam maken hem perfect aangepast aan een leven boven zee. Niet alleen hun uiterlijk trekt de aandacht, maar ook hun geluid. Met een luide schorre ,,rab rab rab'' of ,,arrah arrah" zijn ze niet te overhoren.
Het grootste deel van zijn leven brengt hij door boven open zee, waar hij moeiteloos op de wind zweeft op zoek naar vis. Zijn spectaculaire duikvluchten zijn beroemd; van grote hoogte stort hij zich met hoge snelheid in het water om zijn maaltijd te vangen. Om te broeden geven ze echter de voorkeur aan beschutte, steile rotskusten, kliffen en ontoegankelijke rotseilanden.
Mijn foto's van de Jan van Gent zijn allemaal op Helgoland ontstaan.
Jan-van-Genten blijven hun hele leven trouw aan dezelfde partner. Buiten het broedseizoen brengen ze hun tijd afzonderlijk door op zee. Maar zodra het volgende broedseizoen weer aanbreekt, zoeken en vinden ze elkaar weer terug als paar. In 1991 kwam het eerste jan-van-gent kuiken uit op de Helgolandse Lummenfelsen. Sindsdien is de kolonie uitgegroeid tot meer dan 1500 (in 2021) broedparen. Als gevolg van de vogelgriep in 2022 waren er in 2024 nog slechts zo’n 1.000 broedparen over.
Jan-van-Genten zijn uitstekende vliegers, die over het water zweven met snelle, gelijkmatige vleugelslagen en korte glijvluchten. Ze hebben een goede wind onder de vleugels nodig om op te stijgen. Aan land bewegen ze zich elegant en tegelijkertijd wat klungelig. Tenminste dat zegt de naam... Basstölpel, het Duitse *Tölpel* betekent ‘dom’ of ‘klungelig’. In Schotland werd de Jan-van-Gent ooit 'Gentleman' genoemd vanwege zijn deftige houding. En als we het toch over namen hebben. Ook de zeekoet wordt in het Duits wat voor de gek gehouden. Het woord *Trottel*, dat ‘dommerik’ of ‘sukkel’ betekent, verwijst naar zijn zogenaamd “onhandige” loopje. Maar eerlijk? Voor mij zijn ze precies perfect zoals ze zijn.